صاحب رياض العلماء گفته است : زنى فاضله وجليله بوده واز عموى خود كتاب « نهج البلاغة » را روايت كرده است ، وبنابر آنچه « قطب راوندى » در آخر شرح خود بر نهج البلاغة آورده شيخ « عبد الرحيم » بغدادي معروف به « ابن الاخوة » از أو روايت ميكرده است « 1 » ليكن پوشيده نماند كه اگر آنچه صاحب أدب المرتضى از خود گفته صحيح باشد ، آنچه به روضات الجنات نسبت داده كه انساب الطالبيين دو دختر به سيد مرتضى نسبت داده قطعا صحيح نيست ، زيرا منقول از انساب الطالبيين نسبت دو دختر ( زينب وخديجة ) به پدر شريف مرتضى است نه به خود أو ( مراجعه شود ) . استادان سيد مرتضى : مورخان جماعتى از اعلام قرن رابع در فنون مختلفه را برشمرده‌اند كه سيد نزد آنان درس ميخوانده ويا از آنان روايت ميكرده است كه ذيلا نام عده‌اى از آنان ذكر ميشود : 1 - « عبد الرحيم بن نباتة الخطيب » متوفى در سال 374 كه در علوم أدب وصناعت خطابه امام واستادى ماهر بوده « 2 » و « مرتضى » وبرادرش « رضى » در كودكى شاگردى أو ميكرده‌اند « 3 » صاحب « أدب المرتضى » در اين نسبت تشكيك ميكند ، وميگويد : من ترجيح ميدهم كه أستاذ ، ابن نباته سعدى شاعر باشد نه خطيب ، زيرا خطيب ، حلبى وأهل « ميافارقين » بود ، وتا آنجا كه من فحص كرده‌ام به بغداد نيامده ، ولى « ابن نباته ، سعدى » معاصر مرتضى ، وأغلب أيام زندگى را در بغداد گذرانده است ، واز لحاظ أدب به پايه‌اى بود كه ممكن است « مرتضى » در كودكى شاگردى أو كرده باشد . وى در سال 327 متولد شده ودر 405 وفات يافته است ، وممكن است كلمهء « خطيب » اشتباهى از قلم « شهيد » باشد كه ناقل خبر است « 4 » . 2 - « أبو عبد اللّه ، محمد بن محمد بن النعمان » معروف به « مفيد » و « ابن المعلم » متولد به سال 336 ومتوفى به سال 413 ، وى متكلم وفقيه ، ويكى از بزرگترين زعماى مذهب شيعهء اماميه محسوب ميشود ، وچنانكه در كتب مسطور واز رجال نجاشي وفهرست شيخ طوسي وكتب ديگر بدست ميآيد داراى نزديك به دويست مؤلف ميباشد ، أو در دولت بويهى با أهل هر مذهب وعقيده‌يى با جلالت وعظمت مناظره ميكرد « 5 » .

--> ( 1 ) - أدب المرتضى ص 80 نقل از رياض العلماء نسخهء خطى آقا شيخ آقا بزرگ ص 670 . ( 2 ) - ابن خلكان ج 2 ص 331 ( 3 ) - روضات الجنات ص 375 و 376 ط إيران چاپ دوم . ( 4 ) - أدب المرتضى ص 112 پاورقى ( 5 ) - أدب المرتضى ص 113 ، نقل از تاريخ يافعى حوادث 413 ، ومقدمهء تهذيب الأحكام ط نجف مطبعة النعمان به سال 1377 ه 1958 م به عنايت شيخ على آخوندى ، نوشتهء آقاى سيد حسن موسوى خرسان .